บทที่ 46 เลียนคำพูด
เดินมาถึงตรงนี้ ตัวตนของเจ้าของสุสานก็ยิ่งลึกลับซับซ้อนขึ้น
นักโบราณคดีสมัยใหม่จำนวนมากไม่ยอมรับว่าก่อนราชวงศ์ซางจะมีอารยธรรมยุคก่อนประวัติศาสตร์ (รัฐ) อยู่ เพราะช่วงเวลาห่างไกลเกินไป จะอาศัยเพียงอักษรกระดูกเสี่ยงทายกับซีพเจ้าหนอนและอักษรจ้วนซ้อนหกชั้น เพื่อทำความเข้าใจอารยธรรมที่สาบสูญในช่วงนั้น ก็ยากยิ่งกว่าขึ้นสวรรค์
ประวัติศาสตร์นั้นหนักแน่น ลึกลับ และลึกล้ำ
เช่นเดียวกับภาพสลักหินตรงหน้าผม
ที่จริงผมเคยคาดเดาไว้ว่า ถ้ำแห่งนี้อาจเป็นสถานที่เลี้ยงและเก็บม้าของเจ้าผู้ครองแคว้นในช่วงต้นซีโจว
หลังจากชื่นชมภาพสลักหินอยู่พักหนึ่ง ผมกับพี่แดงก็เดินสำรวจขึ้นไปต่อ
แขนซ้ายของผมห้อยอยู่ ไม่กล้าออกแรง และบางครั้งก็ปวดขึ้นมา ผมได้แต่กัดฟันทน
เมื่อเดินจนสุดทาง ปลายถ้ำมีแอ่งน้ำอยู่แห่งหนึ่ง
น้ำไม่ใส ขุ่นมัว รอบบริเวณมีเสียงน้ำหยดดังติ๋ง ๆ เป็นระยะ ที่นี่ถูกปิดล้อมทุกด้าน เป็นทางตันอย่างแท้จริง
ความหวังเต็มเปี่ยมที่พวกเรามีก่อนหน้านี้ พอเห็นแอ่งน้ำตรงหน้าก็มอดลงไปกว่าครึ่ง
ผมหยิบก้อนหินเล็ก ๆ ขว้างลงไป
“จ๋อม” เสียงดังทุ้มอู้อี้ แค่ฟังก็รู้ว่าน้ำลึกมาก
“พี่แดง จบกันแล้ว ทำยังไงดี เราเดินมาถึงทางตัน ออกไปไม่ได้แล้ว” ผมรู้สึกอึดอัดใจ น้ำเสียงที่พูดออกมาก็ฟังดูหมดอาลัย
ผิวน้ำขุ่นมัว มองไม่เห็นสภาพข้างล่าง พี่แดงขมวดคิ้วแล้วพูดว่า “ก็ไม่แน่หรอก เท่าที่ฉันรู้มา แม่น้ำใต้ดินบางสายเชื่อมต่อถึงกัน บางทีเมื่อสองพันกว่าปีก่อน ที่นี่อาจเป็นแค่หลุมธรรมดา ไม่มีน้ำก็ได้”